Bestanden, FTP en SSH

Er zijn drie manieren om bij de bestanden van je account te komen: het bestandsbeheer in het paneel, een FTP-client, en SFTP/SSH met een sleutel. Deze pagina behandelt ze alle drie, en vertelt welke je wanneer wilt.

Beeld — Paneel → Hosting → Accounts → jouw account → Bestanden, FTP en backups. Schermafdrukken worden gemaakt met openwolf designqc en staan in .wolf/designqc-captures/.

Hoe je account eruitziet

Als je inlogt kom je in de home van je account. Wat je daar ziet:

$ ls -la ~
domains/     de webroots van je websites
home/        je persoonlijke map (waar FTP standaard in landt)
backups/     je eigen backups, als je die lokaal bewaart
logs/        de access- en errorlogs van je websites
.ssh/        je SSH-sleutels

De bestanden van een website staan in domains/<domeinnaam>/public_html. Dat is de map waar je WordPress of je HTML in zet.

Sinds kort hoeft dat niet meer die map te zijn: de webroot van een website is een keuze geworden, en kan elke map binnen deze home zijn — handig voor een framework dat alleen een public-map online wil hebben, of voor een uitrol die met releases werkt. Je beheerder of reseller stelt dat in bij de website zelf; zie Extra namen en subdomeinen. Vijf mappen blijven geweigerd, omdat een webroot alles laat zien wat erin staat: je home zelf, domains, logs, tmp en .ssh.

Diezelfde grens geldt in het bestandsbeheer: alles binnen je home mag, en een pad dat er met .. uit klimt of een snelkoppeling die naar buiten wijst wordt geweigerd — met de reden erbij, in plaats van stilletjes iets anders te doen.

1. Bestandsbeheer in het paneel

De snelste weg voor "even één bestand". Je kunt hier:

Selecteer meerdere regels om ze in één keer in te pakken of te verwijderen. Bovenaan staat je schijfgebruik, zodat je ziet hoeveel er nog in past.

Naast je schijfruimte heb je ook een limiet op het aantal bestanden. Dat is een aparte grens en hij wordt vaker geraakt dan je zou denken: één moderne webapplicatie brengt al gauw tienduizenden bestanden mee. Loop je ertegenaan, dan mislukt schrijven terwijl je schijfmeter nog lang niet vol staat. Onder de schijfmeter staat hoeveel bestanden je gebruikt van hoeveel je er mag hebben.

Klopte dat getal eerder niet? Tot en met paneelversie 0.19.40 stond het aantal gebruikte bestanden altijd op nul, en de getoonde limiet was niet de grens waarop schrijven echt geweigerd wordt. Vanaf 0.19.41 zijn beide getallen de echte. Zit je te krap, vraag je hostingpartij dan om de limiet te verhogen.

Achter elke map staat een knopje met drie puntjes. Daarin zit Map beveiligen: dat zet er een gebruikersnaam en een wachtwoord op voor bezoekers van je website, zonder dat je eerst naar Websites hoeft. Het paneel zoekt zelf uit bij welke website de map hoort en opent het beheerscherm met die map al ingevuld. Zie Een map met een wachtwoord beveiligen — daar staat ook wat er gebeurt als een map bij twee websites hoort of bij geen enkele.

Waar staat dat knopje? Helemaal rechts op de regel, in de laatste kolom. Alleen mappen hebben er een — bij een bestand blijft die plek leeg, en de regel houdt dezelfde hoogte, zodat de lijst netjes uitlijnt. Klik je op de regel zelf, dan opent het detailvenster met alle acties voor dat bestand of die map.

Vuistregel voor rechten: 644 voor bestanden, 755 voor mappen. 777 is nooit het antwoord — het is de manier waarop een gehackte plugin ook jouw andere bestanden aanpast.

Een bestand dat begint met .corecp-part-

Kom je zo'n bestand tegen, dan is dat een upload die halverwege is blijven steken. Sommige schermen — de database-importpagina bijvoorbeeld — sturen een groot bestand in stukken, zodat een haperende verbinding niet betekent dat je opnieuw moet beginnen. Wat al is aangekomen staat zolang in zo'n bestandje naast de plek waar het uiteindelijk heen moet.

Het telt mee in je schijfruimte en je mag het gewoon weggooien; stuur je hetzelfde bestand opnieuw vanaf het begin, dan wordt het vanzelf overschreven.

Bestanden bewerken

Bewerken opent het bestand in een echte editor: met regelnummers, kleuren die bij de taal horen (PHP, JavaScript, CSS, HTML, YAML, JSON, INI en configuratiebestanden), en zoeken en vervangen met Ctrl+F. De editor volgt je thema — licht of donker — en werkt ook op een telefoon.

De editor verschijnt onder de bestandenlijst, en het paneel brengt je er meteen naartoe: de pagina schuift naar de editor en je cursor staat er al in, ook in een map met tientallen bestanden. Sluit je hem met Annuleren, dan sta je weer bij de lijst.

Twee dingen om te weten:

• De editor opent bestanden tot 2 MB. Dat is ruim voor elke .htaccess, wp-config.php of stylesheet die je met de hand aanpast. Is een bestand groter, download het dan, pas het aan op je eigen computer en upload het terug — of gebruik SFTP.
• Je wijzigingen gaan niet stiekem verloren. Zolang je iets hebt getypt dat nog niet is opgeslagen staat er "Niet opgeslagen wijzigingen" bij de Opslaan-knop, en als je een map in klikt, een link volgt of het tabblad sluit, wordt er eerst gevraagd of je die wijzigingen wilt weggooien.

Opslaan sluit de editor niet: het bestand blijft open op de regel waar je mee bezig was.

De prullenbak

Wat je verwijdert gaat naar ~/.trash en blijft daar 30 dagen staan. Vlak na het verwijderen verschijnt er onderin een melding met Ongedaan maken — één klik en het bestand staat weer precies waar het stond, met dezelfde rechten.

Daarna vind je het terug via Prullenbak openen in het menu van Bestandsbeheer. Per regel zie je waar het bestand vandaan kwam, hoe groot het is, wanneer je het weggooide en wanneer de server het definitief opruimt. Per regel kun je het terugzetten of definitief verwijderen; met Prullenbak legen ruim je alles in één keer op.

Het scherm zegt hetzelfde voordat je iets indrukt: naast Verwijderen staat "Het gaat naar de prullenbak; definitief verwijderen is een keuze in het venster", en het venster zelf noemt de dertig dagen. Vink je Definitief verwijderen aan, dan verandert die zin mee.

Drie dingen die je moet weten, en die het paneel ook op het scherm zet:

• De prullenbak telt mee in je schijfruimte. De bestanden staan nog steeds in je account, dus verwijderen maakt pas ruimte vrij als de prullenbak leeg is. Onder de schijfmeter staat hoeveel van je ruimte prullenbak is. Zit je krap? Leeg hem, of gebruik Meteen definitief verwijderen bij het verwijderen zelf — dat slaat de prullenbak over.
• De prullenbak zit niet in je backups. Precies zoals de map met je eigen backups: een backup van wat je hebt weggegooid zou elke keer groter worden en bij een restore je verwijderde bestanden terugzetten.
• Na 30 dagen is het echt weg. De server ruimt dagelijks op. Wil je iets langer bewaren, zet het dan terug of maak er een backup van.

Op de opdrachtregel:

corectl files remove --account web1 --path oude-map            # naar de prullenbak
corectl files remove --account web1 --path geheim.txt --permanent   # meteen weg
corectl files trash list    --account web1
corectl files trash restore --account web1 --id 20260816T091200-oude-map
corectl files trash empty   --account web1 --id 20260816T091200-oude-map
corectl files trash empty   --account web1                     # alles

Standaardrechten herstellen

Na een migratie, een uitgepakt archief of een upload van iemand anders staan de rechten weleens verkeerd: een map op 700 waar de webserver niet in kan, of een bestand op 777 dat veel te ruim staat. Standaardrechten herstellen zet in één keer alle mappen op 755 en alle bestanden op 644, in de map die je kiest of in je hele home.

Wat er bewust niet gebeurt:

• Snelkoppelingen worden overgeslagen — de rechten van een symlink zeggen niets, en het bestand waar hij naar wijst is misschien niet van jou.
• Bestanden met setuid of setgid blijven zoals ze zijn. Dat is een veiligheidsbit; die zet je bewust aan of uit, niet per ongeluk in een opruimactie.
• .trash, backups, .ssh, imap en mail blijven met rust. Die hebben met opzet strengere rechten: je backups en je prullenbak zijn privé, en SSH weigert een privésleutel die te ruim staat.

corectl files fixperms --account web1 --path domains/jouwsite.nl
corectl files fixperms --account web1                     # de hele home

En de eigenaar dan?

In andere panelen bestaat er naast "rechten herstellen" ook "eigenaar herstellen", omdat bestanden daar makkelijk op de verkeerde eigenaar terechtkomen — meestal root in plaats van je account, na een handeling die als root werd uitgevoerd. Zo'n bestand kun je daarna zelf niet meer aanpassen.

Bij CoreCP bestaat die knop niet, en dat is geen vergeten functie: de situatie kan hier per constructie vrijwel niet ontstaan. Alles wat namens jou schrijft, draait ook echt als jouw account — het bestandsbeheer in het paneel (de server doet het werk in een aparte, onbevoorrechte sessie van jouw account), FTP, SFTP, PHP-FPM en de WordPress-tools. En elk pad dat wél als root schrijft — een account aanmaken, een domein toevoegen, een backup terugzetten, een migratie — zet de eigenaar meteen zelf goed.

Kloppen de eigenaren toch een keer niet, dan is er iets misgegaan dat een knop niet moet verbergen: neem contact op met je hostingpartij.

Dezelfde handelingen bestaan op de opdrachtregel:

corectl files list   --account web1 --path domains/jouwsite.nl/public_html
corectl files read   --account web1 --path .env
corectl files mkdir  --account web1 --path uploads
corectl files rename --account web1 --path oud.html --to nieuw.html
corectl files chmod  --account web1 --path wp-config.php --mode 640
corectl files compress --account web1 --paths domains --to site.tar.gz --format tar.gz
corectl files extract  --account web1 --path site.tar.gz
corectl files remove   --account web1 --path oude-map --recursive

2. FTP

Voor het overzetten van veel bestanden tegelijk is een FTP-client (FileZilla, Cyberduck, Transmit) prettiger dan de browser.

Een FTP-login aanmaken

1. Ga naar het onderdeel Toegang (helft FTP) en klik Nieuwe FTP-login.
2. Login — de naam waarmee de client inlogt. Een e-mailachtige naam (deploy@jouwsite.nl) mag.
3. Map — waar deze login binnenkomt en niet buiten mag komen. Vul bijvoorbeeld domains/jouwsite.nl/public_html in als iemand alleen bij die ene website hoeft.
4. Klik Aanmaken. Het wachtwoord wordt door de server gemaakt en één keer getoond.

corectl ftp add web1 deploy@jouwsite.nl --scope domains/jouwsite.nl/public_html --create-dir
corectl ftp list
corectl ftp passwd deploy@jouwsite.nl     # nieuw wachtwoord
corectl ftp remove deploy@jouwsite.nl     # de login gaat weg, de bestanden blijven
corectl ftp status                        # dienst, certificaat en logins

Wat je in je client invult

TLS is verplicht. Een client die niet naar TLS wil upgraden, wordt geweigerd — dat is met opzet: gewone FTP stuurt je wachtwoord leesbaar over het internet.

Ziet het paneel bij de dienst geen certificaat staan, meld dat dan bij je hostingpartij; dan is FTPS ingesteld maar niet bruikbaar.

Hoeveel FTP-logins mag je maken?

Je pakket kan een maximum hebben voor FTP-logins. Zit je eraan, dan is de knop Nieuwe FTP-login grijs en staat de reden ernaast: "Je pakket staat 1 FTP-logins toe en die zijn allemaal in gebruik."

Bestandsbeheer in het paneel telt niet mee. Dat blijft altijd werken, ook als je nul FTP-logins over hebt — je bestanden zijn nooit onbereikbaar door een FTP-limiet.

Zit je vast, dan zijn er twee wegen: een login weghalen die je niet meer gebruikt (de knop kan meteen weer), of je hostingprovider om een groter pakket vragen. Staat er geen maximum in je pakket, dan is het onbeperkt.

3. SFTP en SSH

Heeft je account SSH-toegang, dan heb je geen FTP-login nodig: dezelfde gebruikersnaam werkt over SFTP, op poort 22, met je SSH-sleutel. Dat is veiliger én sneller dan FTP.

Toegang: uit, alleen bestanden, of shell

Het paneel kent drie standen (Accounts → jouw account → Toegang → SFTP en SSH):

• Uit — niemand komt binnen, ook niet met een sleutel. De sleutels blijven bewaard.
• Alleen bestanden (SFTP) — bestanden overzetten, geen opdrachten uitvoeren.
• Shell — een volledige shell binnen de omgeving van dit account.

corectl ssh show    --account web1
corectl ssh enable  --account web1              # shell
corectl ssh enable  --account web1 --sftp-only  # alleen bestanden
corectl ssh disable --account web1              # dicht, sleutels blijven staan

Een sleutel toevoegen

Wachtwoorden werken niet voor SSH — alleen sleutels. Maak er eentje op je eigen computer als je er nog geen hebt:

ssh-keygen -t ed25519 -C "laptop van Anna"
cat ~/.ssh/id_ed25519.pub

Plak die ene regel (die begint met ssh-ed25519) in het paneel onder Publieke sleutel, geef hem een label waaraan je herkent waar hij staat, en klik Sleutel toevoegen. Onder Geavanceerd kun je hem beperken tot één IP-adres of bereik.

De privésleutel blijft op je eigen computer. Die deel je nooit, met niemand.

# op de server
corectl sshkey add --account web1 --label "laptop van Anna" < ~/.ssh/id_ed25519.pub
corectl sshkey list --account web1
corectl sshkey remove --account web1 --label "laptop van Anna"

Verbinden

sftp web1@jouwsite.nl          # bestanden
ssh  web1@jouwsite.nl          # shell

# handig: een hele map synchroniseren
rsync -avz --delete ./site/ web1@jouwsite.nl:domains/jouwsite.nl/public_html/

Welke gebruik je wanneer?

Als er iets niet klopt

Als ineens alles wegvalt

Valt niet alleen FTP weg maar ook de website en SSH, en dat vanaf één plek (kantoor, thuis), dan is je adres geblokkeerd. De server let mee op mislukte aanmeldingen: vijf mislukte pogingen binnen tien minuten — op FTP, op SSH of op de mail — en het adres gaat er een uur uit. Een blokkade geldt voor alles van dat adres, niet alleen voor de dienst waar het misging.

De gebruikelijke oorzaak is een programma dat op de achtergrond blijft proberen met een oud wachtwoord: een mailclient, een backup-taak, een verouderd FTP-profiel. Zoek dat eerst op, anders keert de blokkade terug zodra ze is opgeheven.

Vraag daarna je beheerder om je adres vrij te geven. Die ziet op het firewallscherm van de server welk adres geblokkeerd is en welke bewaker het deed, en kan het vaste kantooradres zo nodig op de toestemmingslijst zetten — een toegestaan adres wordt nooit geblokkeerd.

Een map die buiten je home wijst

Maakt de server een map voor je aan in je homedirectory (de map van een FTP-login die nog niet bestaat, of je map .ssh), dan volgt hij geen koppeling die buiten je home leidt. Heb je zo'n map vervangen door een koppeling naar een andere plek op de server, dan wordt de handeling geweigerd en staat erbij waarom. Haal de koppeling weg of laat hem binnen je eigen home wijzen, en probeer het opnieuw. Een koppeling die binnen je home blijft, zoals de document root die een import achterlaat, werkt zoals altijd.

Zie ook

• De webterminal — dezelfde shell, zonder client, in je browser.
• Je eigen backups — voordat je iets groots weggooit.
• Je account beveiligen — waarom een sleutel beter is dan een wachtwoord.

Als de SSH-poort van je server is verzet

Standaard luistert SSH op poort 22 en hoef je niets te doen. Verzet je beheerder die poort — dat mag, en het gebeurt op sommige servers om het achtergrondlawaai van scanners kwijt te raken — dan zet je het nummer erbij:

ssh -p 2222 jouwaccount@jouwserver.nl
sftp -P 2222 jouwaccount@jouwserver.nl

Let op het verschil: ssh gebruikt een kleine -p, sftp en scp een hoofdletter -P. In een grafische client (FileZilla, Cyberduck) is het gewoon een veld naast de servernaam.

Twijfel je? Vraag het je beheerder, of kijk in het paneel onder Servers → de server → Serverinstellingen. Tijdens een poortwissel staan beide poorten tijdelijk open, dus als je oude verbinding het opeens niet meer doet en de nieuwe wel, is dat geen storing maar een wissel die is afgerond.

Als je server een SSH-lijst heeft

Sommige servers laten niet iedereen bij SSH: er staat dan een lijst met adressen die naar binnen mogen, en al het andere verkeer wordt weggegooid vóórdat de SSH-server het ziet. Dat is meestal zo op beheerservers, zelden op een server waar klanten op werken.

Je merkt het aan de manier waarop het misgaat: een verbinding die door de lijst wordt tegengehouden loopt vast en krijgt niets terug (Connection timed out), terwijl een verkeerde sleutel of een verkeerd wachtwoord meteen een antwoord geeft (Permission denied). Krijg je dus een time-out terwijl je denkt dat alles klopt, vraag dan je beheerder of jouw adres op de lijst staat — en zeg erbij vanaf welk IP-adres je werkt.

Wachtwoorden zijn bij SSH sowieso uitgeschakeld; sleutels zijn de enige manier naar binnen (zie hierboven).

Een nieuw wachtwoord: waar het komt te staan

Wachtwoorden die de server voor je maakt zie je één keer. Ze staan daarom altijd op de plek waar je erom vroeg, en niet ergens anders op het scherm:

• Vraag je een nieuw wachtwoord in het venster van een FTP-login, dan blijft dat venster open en verschijnt de kaart met het wachtwoord er middenin, boven de knop die je net indrukte.
• Maak je iets nieuws aan, dan sluit dat venster zichzelf zodra het gelukt is en staat de kaart op de pagina eronder — die je op dat moment weer ziet.

Kopieer of noteer het meteen. Ben je het kwijt, dan is er geen manier om het terug te halen; er is alleen een manier om een nieuw wachtwoord te laten maken.

Gaat er iets mis, dan zie je dat op precies dezelfde plek: de melding staat in het venster waarin je de knop indrukte, niet op de pagina erachter.

Als een naam of een wijziging wordt geweigerd

Maak je een map of een bestand aan, of pak je iets in, en de server neemt de naam niet aan, dan blijft het venster staan — met de reden erin én met de naam die je had ingetypt. Vroeger ging het dicht alsof het gelukt was.

In het paneel van één bestand geldt hetzelfde voor uitpakken, hernoemen, de rechten wijzigen en verwijderen: het antwoord staat in dat paneel. Drie vensters op deze pagina doen het bewust andersom en sluiten zichzelf eerst — een selectie verwijderen, de rechten herstellen en de prullenbak legen — omdat je daarna naar de lijst zelf kijkt.

"Er is geen ruimte": welke ruimte?

Je account heeft twee limieten, en ze raken los van elkaar op.

• Schijfruimte — hoeveel megabytes je bestanden samen innemen.
• Het aantal bestanden — hoeveel bestanden en mappen je überhaupt mag hebben. Elk bestand telt voor één, of het nu een vakantiefoto is of een leeg tekstbestandje. Een moderne website bestaat uit tienduizenden kleine bestanden, dus dit is verrassend vaak de limiet die het eerst vol zit.

Beide limieten staan naast elkaar op het scherm van je account.

Wordt een opslaan, uploaden of uitpakken geweigerd, dan zegt de melding nu welke van de twee je hebt geraakt:

photos/vakantie.jpg could not be written: this account has reached the number of files it may hold — 250000 of 250000. Deleting a few large files will not help; it is the count that is full, not the disk (3.0 GiB of 10.0 GiB used).

Die zin doet ertoe. Gaat het om het aantal bestanden, dan verandert het weggooien van één grote video niets — je moet er veel weghalen (een oude back-upmap, een kopie van een website die je niet meer gebruikt, een cachemap) of om een ruimere limiet vragen. Gaat het om de schijfruimte, dan is juist dat ene grote bestand precies het goede om te verwijderen.

Er is een derde melding, en die gaat niet over jou:

… the disk on this server is full. Deleting your own files does not free it up — the server needs attention.

Zie je die, dan is je eigen limiet in orde en is de máchine vol. Je hostingprovider moet dat oplossen; aan jouw kant valt er niets op te ruimen.

Soms zegt de melding alleen "this account has reached one of its limits" met beide getallen erbij. Dat gebeurt als de geweigerde schrijfactie al was teruggedraaid voordat we konden meten welk plafond geraakt werd — en dan zeggen we dat liever dan je achter de verkeerde limiet aan te sturen.

Je account staat op pauze: waarom je bestanden er nog zijn maar niet opengaan

Staat je hostingaccount op pauze — geschorst, in het paneel te zien als "opgeschort" — dan blijven al je bestanden gewoon staan. Er wordt niets weggegooid. Wat er wel gebeurt, is dat je deuren ernaartoe dicht gaan: de bestandsbeheerder in het paneel, FTP, SFTP en de webterminal geven allemaal dezelfde melding terug:

account … is suspended

Dat is geen storing en het is niets dat jij kunt oplossen door het opnieuw te proberen. Een account gaat op pauze omdat je hostingprovider daartoe besloot — meestal een openstaande factuur, soms misbruik vanaf je site. Zodra de reden weg is, zet je provider hem weer aan en werkt alles weer precies zoals het was; je hoeft niets terug te zetten.

Twee dingen die vaak verwarren:

• Je provider kan er wél nog bij. Beheerders komen buiten het paneel om bij je bestanden. Dat is met opzet: zo kan er een back-up gemaakt worden of een fout hersteld terwijl je account op pauze staat.
• Een verhuizing zet je account óók even op pauze. Verhuist je hosting naar een andere server van je provider, dan staat je account tijdens die verhuizing kort op pauze — anders zouden wijzigingen die je in dat kwartier maakt verloren gaan. Zie Je hosting verhuist naar een andere server. Ook dan geldt: er gaat niets weg, en na de omschakeling gaan je deuren vanzelf weer open.

Zie je de melding terwijl je niets van je provider hebt gehoord, vraag het dan even na. Wij kunnen aan de melding zelf niet zien waaróm er gepauzeerd is — alleen dát het zo is.